Alles over Heuvel
Een museum vol verhalenEven terug naar de 15e - en 16e eeuw
Alles over Heuvel
Een museum vol verhalenEven terug naar de 15e - en 16e eeuw

Alles over Hendrik Willem Heuvel

De Studiekring Meester Heuvel deed jarenlang onderzoek naar het leven en werk van de naamgever van onze stichting, meester H.W. Heuvel (1864-1926), en naar wat anderen over hem schreven.



Over de studiekring

Op 11 mei 2013 is de ‘Studiekring Hendrik Willem Heuvel’ opgericht door initiator Derk Jansen. Een aantal liefhebbers van het werk van meester Heuvel – alleen al door zijn Oud-Achterhoeksch Boerenleven een icoon in de Achterhoek – heeft zich daarin verzameld om meer bekendheid te geven aan zijn boeken, artikelen, plaatsbeschrijvingen en andere activiteiten. Ook Heuvels leven is onderwerp van studie. De studiekring zet zich tevens in voor zijn literaire nalatenschap.

De Meester H.W. Heuvelstichting

De Meester H.W. Heuvelstichting houdt de herinnering levend aan Hendrik Willem Heuvel (1864–1926), een van de belangrijkste cultuurhistorische schrijvers en onderwijzers die de Achterhoek heeft gekend. Heuvel legde het traditionele plattelandsleven in de Achterhoek aan het einde van de 19e eeuw op een liefdevolle wijze vast. 

Sinds 1931 beheren wij met trots Museum de Lebbenbrugge in Borculo, het authentieke Saksische huis, annex herberg en tolhuis, dat symbool staat voor de wereld die hij zo prachtig beschreef. 

Over Meester Heuvel

Hendrik Willem Heuvel werd in 1864 geboren in de buurtschap Oolde bij Laren (Gld.). Hoewel hij opgroeide op een boerderij, trok het onderwijs hem meer aan. Als hoofdonderwijzer in Gelselaar en later Borculo stond hij midden in de lokale gemeenschap. Heuvel was een scherp waarnemer met een diepe liefde voor de natuur, folklore, taal en geschiedenis van zijn geboortestreek. Toen de modernisering in het begin van de twintigste eeuw het oude boerenleven snel deed veranderen, besloot hij dit unieke erfgoed voor de toekomst te bewaren door het op te schrijven.

Zijn belangrijkste werk

Het absolute meesterwerk van H.W. Heuvel is het postuum verschenen boek ‘Oud Achterhoeks Boerenleven het hele jaar rond’ (afgemaakt en uitgegeven door Hendrik Odink in 1927). Het boek mag om verschillende redenen een uniek werk genoemd worden.

Een levend tijdsdocument: In deze geromantiseerde autobiografie schetst Heuvel een even prachtig als realistisch beeld van het harde, maar sfeervolle leven op het platteland in de tweede helft van de negentiende eeuw.  

Blijvende waarde: Het boek wordt tot op de dag van vandaag beschouwd als de 'bijbel' van de Achterhoekse cultuurhistorie. Het geeft ons een unieke inkijk in de tradities, de seizoenen, het dialect en de saamhorigheid van de toenmalige boerengemeenschap. In 2020 is dit boek opnieuw uitgegeven onder de titel ‘Oolde, mijn Oolde’. 

Naast dit hoofdwerk schreef hij talloze artikelen, essays en kortere publicaties over het leven van de mensen in de Achterhoek. Veel van deze artikelen zijn de laatste jaren gebundeld onder de bij de uitgeverij Aspekt uitgegeven titels:  

  • ‘Weg van Oolde’ (2021),
  • ‘Een nieuw Oolde’ (2022), 
  •  ‘Anna’s ogen, en andere verhalen’ (2024) en 
  •  ‘Hendrik Willem Heuvel, bij zijn 100e sterfdag’ (2026).

Veel van deze werken zijn bij museum De Lebbenbrugge te koop. 

Voor een overzicht van ál zijn werk, zie de twee bestanden hieronder van de Studiekring Meester Heuvel.

Heuvels werk overzicht 1

Heuvels werk overzicht 2